www.amude.com
   www.amude.com - rojnamevaniya bi kurdî   Deutsch


navête@amude.com

nav  
şifre  
» fermo emailekê çêke

Malpera Amûdê

» bike rûpela destpêkê
» bixîne favorîtên xwe

lêgerîn


kulîlka hefteyê


 
23.05.2005 - 13:48 [ 1826 caran hatiye xwendin ] [ çap bike ]
----------------------------------------------------------------------------------

Şaml Selm Esgerov mir

amude.com


Şaml Selm Esgerov
DORTMUND (amude.com) - Helbestvan, kurdolog, etnograf wergr Şaml Selm Esgerov di 20 v meh de di 77 saliya xwe de ser dilovaniya xwe. Esgerov Kurd Azerbeycan ye. Komek ji dost hezkiriy w derbarey mirina m daxuyaniyek belav kir, t de behsa Esgerov, jiyan xebata w dikin. Malpera Amd v daxuyaniy diweşne:

ŞAMİL ESGEROV SER DİLOVANİYA XWE

Şaml Selm Esgerov ku şar, kurdolog, etnograf, wergr "yekem şervan kurdn Azerbaycan" di roja 20 Gulana 2005an de di 77 saliya xwe de ser dlovaniya xwe.

Şaml Esgerov, ku di sala 1928an de li Kurdistana Sor li gund Axakent bajar Kelbecer hatib din, h di ciwaniya xwe de bi drok edebiyata Kurdistan re, ku w dem nav deng w j li hol nn b, eleqedar bye.

Dibistana navn amadeyiy di dereceya baş de qedandiye paş j dibistana mamostey ya bilind a dewleta Azerbaycan, pey re dibistana bilind a partiy li Baky nversteya pedagoj ya Azerbaycan xilas kiriye. Her s dibistann bilind bi "madalyona zr" kuta kiriye.

Li bajar Kelbecera Kurdistana Sor edtor rojnamey, serok rxistina ciwanan "Komsomol" mudir dibistan, waliy bajr, mudir perwerdeya bajr, serok mzeya drok bi rengek navdar daye meşandin. Weke mamoste di dema seroktiya Şaml Esgerov de, rxistina ciwann Kelbecer di gelemperiya Yekitiya Sovyet de, di "pşbirka sosyalst" de rza yekem girtib.

Mamoste Şaml li bajar Baky ji teklfn ku bibe rektor nverstey re gotiye na mayna li Kelbecer terch kiriye, ku bhna kurdayetiy j werdigirt. Di sala 1993yan de pişt ku Kurdistana Sor ji hla artşa Ermenistan ve hate dagirtin, bi near jiyana xwe weke penaber li bajar Baky domandiye.


Mamoste Şaml li ba xebatn civak bi xebatn xwe yn edeb zanist li Yektiya Sovyet li dervey welt weke şexsiyetek navdar hatiye nasn. Tev ku bi xwe matamatksiyen bye, bi kurd azer helbest nivsandiye. Edeb, etnograf, drok hunern estetk di ser de nzk 40 pirtkan nvisandiye. Mamoste Şaml, li ser xebatn edeb yn Mamosta Cgerxwn teza xwe ya doktoriy nivsandiye, destana "Mem Zn" a Ehmed Xan wergerandiye ziman azer wek din j, di ser de ji Feqiy Teyran, Melay Cizr, Evdirehman Hejar Evdila Goran bi sedan helbestan bi ziman azer bi lv kiriye. Her wiha ferhengoka ziman azer-kurd, kurd-azer nivsandiy bi v yek armanc girtiye, kurdn li Azerbeycan ku ziman wan asmle bb, ji n ve zind bike. Dsa yekem ferhengoka qafiya(mişar) zimann kurd azer ji hla Mamostey mezin ve hatiye kirin.

Mamoste Şaml emr xwe y biwate di rya ronahbna kurdan biratiya gelan de borandiye. Bi xwe di v riy de end ku rast zext zor hatibe j, ji şewaza jiyana xwe tu caran tawz nedaye. Di sala 1978an de bi sedema ku "kurdayetiy" dike, ar salan di zindan de dimne, di nav rewşa etnahiy de bi nav "Lal Kiz" destana helbest ku 20 hezar rzik e droka tkoşna gel kurd vedibje nivsandiye bi v eser helwesta xwe nşan daye, li dij bmafiyn ku tne kirin.

Tim di dil Mamostey mezin de evna Kurdistana mezin heb, ew tam dildar Kurdistana Sor b. Mirov dikare bibje ku li Kurdistana Sor ciy her kevir, her dar her kaniy dizanib. Mamoste Şaml, li komara ku l dijiya dostn w yn ku ji "kurdayetiy" hez nedikirin j, j re digotin "Ansklopediya Zind" abdey zind y dostaniya kurd azeriyan. Ji bo kurdn ku li nav Yektiya Sovyetan belav bne, wateya Mamoste Şaml mezin e li ba dil wan ew tekane şervan e, ku tdikoşe di oxira kurdayetiy de, li nav kurdn Azerbaycan.

Gel kurd ewladk xwe y gelek nirxdar wenda kir. Em Mamostey mezin Şaml Esgerov ku bi dengek mezin ji gund Kelbecer diaxiviya, bi dilovan sipasdariyeka mezin bi br tnin. Ew mamostey me y mezin e. Braweriya mezin, jriya w ya ron tkoşna ku daye di oxira ronahbna kurdistan de avkaniya ilhama me ye.

Li ser nav hezkiriyn w

Knyaz Mirzeyev: Akademisyen, profesor filologiye serok yekitiya kurdn Qazakistan.
Nadir Nadirov: Akademisyen, profesor petro-kimyay.
Şx Remezan. Serok yekitiya Kirgizistan.
Bariy Bala: Şar
Ehmed Hepo: Nivskar
Mihemed Misto: Profesor
Bariy Paşa: Albay
Wezr Knyaz: Dozger
Adile Cemal Rojnemevan
Resl Memedov: Doktor
Ezz Ziyo Eliyev: Bazirgan
Hiseyin Sadikov. Profesor matematk.
Hesen Hec Silman: Nivskar
Xebatkarn rojnameya "Deng Kurd".
Xebatkarn rojnameya "Jiyana Kurd" kovara "Nbar".
 
www.amude.com -  © 2000-2004 amude.com [ info@amude.com ]
destpêk | start: 26.09.2000